1 Mayıs'ın Çıkışı ve Tarihi Önemi3

Bilenler bunu da mı yazdın diyeceklerdir ama kendilerinin küçük bir zümre olduğunu bildiğim için yazma ihtiyacı duydum.

İşçi marşının videosuyla giriş yapalım ve Kemal Sunal’ın filminden kesilen kısmı da içeren marşı verelim.

Öncelikle bir süredir yazamadığım için özür diliyorum hem kendimden hem de sizden. Sebebi üşengeçliğim bir süredir çalışıyor olmamdır. Şu anda gece vardiyasındayım ve kimse kalmadı etrafta. Sabaha kadar yapacak daha iyi bir işim de yok esasen. Sınırsız yemek ve içecek de olunca yazmamak için hiçbir bahane kalmıyor ortada.

1 Mayısı Emek ve Dayanışma Günü olarak  ilk defa 1923 de kutladık. Belki de işçi haklarına önem vermeye başlamamızın ya da işçi sınıfının ortaya çıkarılma çabasının bir göstergesi kabul edebiliriz.  Darbelerle haşır neşir demokrasi hayatımızın turnusol kağıtları olmuş 1 Mayıslar.

“Ayakların baş olduğu bir ülke” oluvermişiz meydanlarda slogan atarken. Öyle bir baş ki ürkmüş liderlerimiz 21. yy. da bile bizden. En sonunda bu sene polis coplarının gölgesinde de olsa Taksimde temsili bir gösteri yapılabilmiş ve 77 yılı olayları da hatırlanmıştır. Bahsi geçen katliamı protesto etmek isteyen “Genç Siviller” zekice bir eyleme girişmişler ve 5 dakika da olsun pankartı oraya asabilmişlerdir. 5 dakika saygı duruşu gibidir o pankart sayesinde. Ha sorarsanız sever misiniz Genç Sivilleri diye hayır derim ve susarım. Ama sevmediğim insanlar ya da gruplar hep mi kötü iş yapıyor? Bak güzel bir eylem yaptılar. 32 yıl geçmiş hala bulun demişler o da ironi olsa gerek. Bir daha buradan ateş edilmesin anlamı da çıkar ki istenen de odur. Konuyu sarkıtmadan 1 Mayıs tarihçesine geçiyorum.

1 Mayıs dünyaya Chicago İşçilerinin armağanıdır. 1881 yılında Örgütlü Meslek ve Emek Birlikleri Federasyonu yaklaşık 500,000 kişiyi temsil etmekteydi ve çalışma saatlerinin 13-14 hatta 15 saat olmasına karşı olduklarını ve ülke içinde 8 saatlik çalışma saatine uyulmasını istedi.  Bunun dışında işçi hakları ve iş güvenliği gibi konularda iyileştirme istiyorlardı. Örgütlenen federasyon eyleme de aynı sene başladı aslında.  ABD’nin Chicago kentinde 40 bin tekstil işçisinin gerçekleştirdiği eylem kanla bastırıldı. Aynı kentte, bir fabrikada 8 saatlik işgünü için greve çıkan 1400 işçi işten atıldı. Aynı tarihlerde greve çıkanlara ateş açıldı ve 4 işçi yaşamını yitirdi.

İnsanların isteklerini görmezden gelmek, isyanları kanla bastırmak ve işten atmak kolay yol olarak görüldü ve uygulandı. Sonuç ise 1 Mayıs 1886!

350 Bin işçi aynı anda greve başladı. Amerika ve Kanada’ya yayılan eylemeri bastırmak için işverenler sokak çeteleriyle dahi anlaştı.

Olayların susmasından sonra işçiler ve işçi önderleri yargılandı. Dört yiğit işçi önderi Albert PERSONS, Adolph FISCHER, George ENGEL ve August SPIES, 1 Mayıs 1886 yılında 8 saatlik iş günü mücadelesinde önderlik yaptıkları için idam edildi.

14-21 Temmuz 1889′da Paris Kongresi ile kuruluşu gerçekleştirilen ıı. Enternasyonal, 1 mayıs‘ı işçi sınıfının uluslararası birlik ve dayanışma günü ilan etti. 1890 yılından sonra 1 mayıs‘lar bütün ülkelerde uluslararası işçi bayramı olarak kutlanmaya başlandı. 1921 de ülkemde kutlanmaya başlandıysa da 1925′te dağıtılan bildiri sebebiyle tekrar iptal edildi ve yasaklandı. 1923 İktisat kongresinde adı “1 Mayıs Amele Bayramı” olarak geçti. 1935′te Hükümet bahar bayramı olarak adını değiştirdi ve tatil ilan etti. 1960-1977-1980 yılları malumunuz. Söze gerek yok. 1996 da bile 3 kişi yaşamını yitirdi. Sonraki yıllarda biber gazları hastanelerde ve coplar işçilerin ve öğrencilerin kafasındaydı. 1 Mayısta dayak atan polis belli olsun da ödül verelim diye kaskların arkasına numara bile verildi aslında.

Son olarak asılan işçinin sözlerini vereyim;  Albert PERSONS isimli işçi, özür dileme şartıyla affedileceğinin söylenmesi üzerine, mahkeme heyetinin karşısında tarihe geçecek sözlerini söyledi: “Bütün dünya biliyor suçsuz olduğumu. Eğer asılırsam cani olduğumdan değil, emekçi olduğumdan asılacağım.”

Ülkelerden 1 Mayıs manzaraları foto galerimiz

1 Mayıs Marşı, Bertolt Brecht‘in Gorki‘nin Ana romanından uyarladığı oyunun Türkiye’de perdelenmesi sırasında Sarper Özsan tarafından oyun müziği olarak yazılmış ve bestelenmiştir. Zamanla Türkiye’deki sol guruplarca benimsenmiştir. Özellikle önceleri adı Sosyalist Parti olan İşçi Partisi tarafından parti marşı olarak kabul edilmiştir.(1)*

1 MAYIS MARŞI

Günlerin bugün getirdiği baskı zulüm ve kandır
Ancak bu böyle gitmez sömürü devam etmez
Yepyeni bir hayat gelir bizde ve her yerde

1 Mayıs 1 Mayıs işçinin emekçinin bayramı
Devrimin şanlı yolunda ilerleyen halkların bayramı

Yepyeni bir güneş doğar dağların doruklarından
Mutlu bir hayat filizlenir kavganın ufuklarından
Yurdumun mutlu günleri mutlak gelen gündedir

1 Mayıs 1 Mayıs işçinin emekçinin bayramı
Devrimin şanlı yolunda ilerleyen halkların bayramı

Vermeyin insana izin kanması ve susması için
Hakkını alması için kitleyi bilinçlendirin
Bizlerin ellerindedir gelen ışıklı günler

1 Mayıs 1 Mayıs işçinin emekçinin bayramı
Devrimin şanlı yolunda ilerleyen halkların bayramı

Ulusların gürleyen sesi yeri göğü sarsıyor
Halkların nasırlı yumruğu balyoz gibi patlıyor
Devrimin şanlı dalgası dünyamızı kaplıyor

Gün gelir gün gelir zorbalar kalmaz gider
Devrimin şanlı yolunda bir kağıt gibi erir gider

Söz ve Müzik :  Sarper ÖZSAN

(1)*:  Wikipedia – 1 Mayıs Marşı